Ciltli mi Karton Kapak mı? Kapak Türleri ve Dayanıklılık

Kapak, kitabın kıyafeti değil iskeletidir. Aynı eserin ciltli ve karton kapaklı baskıları arasındaki fiyat farkının sebebi de budur. Hangisini seçeceğiniz, kitabı nasıl kullanacağınıza bağlıdır.

Karton kapak

En yaygın ve en ekonomik seçenektir. Kapak, kitabın gövdesiyle aynı kalınlıkta esnek bir kartondan yapılır. Hafiftir, çantada yer kaplamaz, tek elle rahat tutulur. Roman, hikâye, deneme gibi bir kez okunup rafa kaldırılan eserlerde makul bir tercihtir.

Zayıf noktası köşeler ve sırttır. Sık açılıp kapanan bir karton kapak kitapta sırt bir süre sonra kırışır, köşeler kıvrılır. Günlük başvurulan bir ilmihali karton kapak almak, birkaç yıl sonra yenisini almak anlamına gelebilir.

Ciltli (sert kapak)

Mukavva üzerine kaplama yapılan sert kapaktır. Kitap rafta dik durur, sayfalar düz kalır, sırt kolay kolay bozulmaz. Tefsir, hadis külliyatı, ansiklopedik eserler ve sürekli açılan başvuru kitaplarında doğru tercihtir. Karşılığında kitap ağırlaşır ve fiyat yükselir.

Sıvama cilt

Ciltli kapağın, kâğıt yerine bez veya suni deri malzemeyle kaplanmış hâlidir. Görsel olarak daha kaliteli durur, nem ve lekeye karşı daha dirençlidir. Takım eserlerde ve külliyatlarda sıkça karşınıza çıkar; rafta yan yana durduklarında bütünlüklü bir görüntü verir. Takım Kitap Setleri sayfasında bu tarz baskıların örneklerini görebilirsiniz.

Termo deri

Esnek, yumuşak ve dayanıklı bir kaplamadır. Elde tutulduğunda kitabı kavramayı kolaylaştırır, katlanır ama kırılmaz. Mushaf, dua kitabı, cep boy eserler gibi sürekli elde taşınan yayınlarda tercih edilir. Hediyeye en uygun kapak türü de genellikle budur.

Diğer türler

• Tel dikiş: Az sayfalı kitapçık ve dergilerde kullanılır; ekonomiktir, ömrü kısadır.
• Kuşe kapak: Parlak ve canlı görünür, çocuk kitaplarında yaygındır.
• Kutu: Takım eserlerin dış koruyucusudur, kapak türü değil ambalajdır; setin sırtlarını tozdan korur.

Karar verirken sorulacak üç soru

Kaç kez açacaksınız? Yılda bir kez okunacak bir romana ciltli ödemenin anlamı yoktur. Haftada üç kez bakılacak bir fıkıh kitabı ciltli olmalıdır.

Taşıyacak mısınız? Çantada gezecek kitapta ağırlık önemlidir; termo deri veya karton kapak öne çıkar.

Hediye mi? Hediye edilen kitapta ilk izlenim kapaktır; sıvama cilt veya termo deri tercih edilir.

Kapak ömrünü uzatmanın basit yolları

Kitabı 180 derece açıp bastırmak, sırtı en çok yıpratan alışkanlıktır; özellikle karton kapakta kaçının. Rafta kitapları çok sıkışık dizmek kapakları eğri büğrü bırakır, çok gevşek dizmek ise dik durmalarını engeller. Kitabı raftan çekerken sırtın üst kenarından asılmak yerine gövdeyi kavrayarak çıkarmak da sırt kırılmalarını önler.

Dikişli mi, tutkallı mı?

Kapak kadar önemli bir ayrıntı, sayfaların gövdeye nasıl bağlandığıdır. Dikişli (ipek dikiş) ciltlerde formalar iplikle dikilir; kitap 180 dereceye yakın açılabilir ve sayfalar yerinden çıkmaz. Tutkallı ciltlerde sayfalar sırttan yapıştırılır; ekonomiktir ama zamanla, özellikle sıcakta, yapraklar düşmeye başlayabilir.

Kalın bir eseri uzun yıllar kullanacaksanız dikişli cilt aramaya değer. Kitabı sırtından tutup hafifçe açtığınızda formaların arasında iplik görünüp görünmediğine bakarak anlayabilirsiniz.

Şömiz ve kapak koruyucu

Bazı ciltli kitaplar üzerinde ince bir kâğıt kaplama (şömiz) ile gelir. Şömiz kapağı çizilmekten korur ama kolay yırtılır. Kitabı sık kullanacaksanız şömizi çıkarıp ayrı saklamak, hem kapağı hem şömizi korur.

Kapak türü ve fiyat farkı

Aynı eserin ciltli baskısı, karton kapaklıdan genellikle belirgin oranda pahalıdır. Bu farkın karşılığı sadece görüntü değil, kullanım ömrüdür. Beş yılda iki kez karton kapak almak yerine bir kez ciltli almak çoğu zaman daha ekonomiktir. Yılda bir kez açılacak bir kitapta ise fark ödemenin bir anlamı yoktur.

Kutulu setler

Kutu bir kapak türü değil, ambalajdır; ancak koruma açısından ciltten sonra en etkili unsurdur. Kutuda duran ciltlerin sırtları tozdan ve ışıktan korunur, yan yana dururken birbirine sürtünmez. Seti kutusundan çıkarıp rafa dizecekseniz kutuyu atmayın; taşınmada işinize yarar.

Selam Kitap'ta her ürünün kapak türü ürün sayfasında belirtilir ve kategori sayfalarında kapak türüne göre filtreleme yapabilirsiniz.